İkinci el e-ticaret anlayışı, ihtiyaç dışı kalan ürünlerin çok daha pratik bir şekilde el değiştirmesine olanak tanıyor.
İkinci el alışveriş kavramını, tüketim ömrünü henüz tamamlamamış ürünlerin ilk kullanıcısı tarafından başkasına sunulması, yani el değiştirmesi durumu olarak tanımlamak mümkün. Bu anlamda; otomobilden bilgisayara, kıyafetten mobilyaya, DVD’den kırtasiyeye kadar hemen her alanda ürünün ikinci el alışverişi söz konusu olabilir.
Her kategoride olmasa dahi birçok ürün sınıfında ikinci el alışverişin yüzyıllar boyunca yaygın olarak gerçekleştirildiği biliniyor. Üstelik hala “bit pazarı” olarak anılan pazar yerlerinde insanlar artık kullanmadıkları ürünlerini satmak için başka tüketicilerin beğenisine sunuyorlar.
Son yıllarda ise giderek popüler hale gelen ikinci el e-ticaret anlayışı, ihtiyaç dışı kalan ürünlerin çok daha pratik bir şekilde el değiştirmesine olanak tanıyor. Yani artık ikinci el alışveriş, internet teknolojilerinin yaygınlaşması ile birlikte aynı yöntemle sürdürülen, ancak kullanılan araçların değişmesi ile dönüşüm yaşayan iş yapış modellerinden biri olarak karşımıza çıkıyor.
Gelişmiş ülkelerde daha önceden yaygınlaşmasına karşın Türkiye’de yaklaşık 10 yıldır hızla ivme kazanan ikinci el online alışveriş yöntemi, tüketicilerin bu dikeye odaklanan web siteleri, mobil uygulamalar ve online pazar yerleri üzerinden istedikleri ürünlere hızlı bir şekilde ulaşmalarını mümkün kılıyor. Dahası, online kullanıcılar ihtiyaçlarına da bağlı olarak ülkenin ve hatta dünyanın herhangi bir yerindeki ikinci el ürüne ulaşma şansı dahi bulabiliyorlar.
Peki ikinci el dikeyinin son yılların en gözde trendlerinden haline gelmesi ve ikinci el ürün arayışında artık ilk bakılan yerin online platformlar olmasında etkili olan faktörler neler?
Tüketici perspektifinden 2. el online alışveriş
Elektronik ticaret; alışveriş sürecini pratik, hızlı ve daha keyifli hale getirdiği için tüm dünyada kendine karşılık bulabiliyor. Üstelik gelişen teknolojinin desteğiyle tüketicinin değişen ihtiyaçlarına uygun yeni çözümlere entegre olabilen e-ticaret, modern hayatın içindeki yerini giderek daha da sağlam hale getiriyor. Doğal olarak, ikinci el alışverişe yeni bir boyut kazandıran online alışverişler, tüketicilerin de hayatlarını pek çok açıdan kolaylaştırdığı için popülarite kazanmaya devam ediyor.
İkinci el online alışveriş sayesinde kullanıcılar yüzlerce, hatta binlerce ürünü aynı anda görüntüleyebiliyor, kıyaslayarak kendileri için en iyi tercihe karar verebiliyorlar. Ek olarak, fiziksel mağazaları gezmek ya da eski eşyaların satışa sunulduğu pazar yerlerini takip etmek yerine birkaç tuş hareketiyle ihtiyaçlarını karşılayabilmenin hazzını yaşıyorlar.
Öte yandan internet mağazacılığında fiziksel mağazacılıktaki gibi kira, elektrik, su gibi giderler olmadığı için müşterilere ikinci el ürünleri çok daha uygun maliyetlere sunarak önemli bir tercih nedeni yaratmak da söz konusu olabiliyor. Çünkü kullanıcılar istedikleri ürünlere bu sayede ekonomik fiyatlara sahip olabiliyorlar.
Ayrıca tüketiciler, sıfır ürünlerin daha önce deneyimlenmemiş olmasından dolayı duydukları birtakım kaygılardan ikinci el alışverişin sağladığı avantajlar sayesinde arınma şansı bulabiliyorlar. Çünkü ikinci el alışverişte ürünlerin kalitesi ve kullanım alanları gibi konularda birinci ağızdan detaylı bilgi alma fırsatı olabiliyor.
Tüm bunların yanında, işletmeden tüketiciye (B2C – business to consumer) modelininin yanı sıra tüketiciden tüketiciye (C2C – customer to customer) alışveriş modelinin yaygın olduğu ikinci el online alışverişte bir tüketici ihtiyacını karşılama imkanı bulurken diğer bir tüketici de kullanmayacağı bir ürünün satışından gelir elde edebiliyor. Bu alışverişe zemin hazırlayan online platformun işletmecisi de aynı şekilde gelir modeline bağlı olarak her satıştan pay kazandığı için alışverişin diğer tüm tarafları kadar kazançlı çıkabiliyor.
İkinci el e-ticaret dikkat edilmesi gereken temel noktalar
İkinci el ürünler, çoğu zaman orta yaş grubu olarak adlandırılan yaklaşık 40 yaş üstü grup tarafından farklı nedenlerden dolayı ilgi çekici bulunsa da son yıllarda e-ticaretin sağladığı pratikliğe kayıtsız kalamayan orta yaş ve üstü kullanıcılar ile genç yetişkinler tarafından da sıklıkla tercih edilmeye başlandı. Ancak elbette e-ticaret her ne kadar keyifli bir alışveriş vadetse de bazı işletmecilerin hizmet kalitesindeki eksikliklerden dolayı e-ticaret alışverişi yapmaya dair algılar da değişkenlik gösterebiliyor.
Dolayısıyla ikinci el online alışverişte hem kullanılmış ürün satın almanın hem de e-ticaret alışverişi yapmanın tüketiciler üzerindeki izdüşümü her zaman olumlu olmayabiliyor. İkinci el dikeyinde hizmet veren e-ticaret işletmecilerinin de hem sürdürülebilir bir başarı için hem de e-ticaret sektörünün gelişmesi için tüketici beklentilerine kulak vermesi ve ihtiyaçlarına yönelik çözümler geliştirmesi bir zorunluluk halini alıyor.
Çünkü online platformlar üzerinden ikinci el ürün satmak ve bu ürünleri satın almak ile ilgili algının olumlu yönde değişmesi, ancak e-ticaret işletmelerinin alabileceği önlemler ile mümkün olabilir. O halde gelin, ikinci el e-ticaret işletmelerinin bu alana yönelirken mutlaka önem vermesi gereken temel noktalara birlikte göz atalım…
a. Pazarın durumu
Öncelikli olarak rekabet durumunu değerlendirmekte büyük fayda var. Böylece pazarın doygunluğu, eksik yanları, ihtiyaçları ve nitelikleri irdelenerek fark yaratacak özellikler kolaylıkla bulunabilir. Sonrasında ise e-ticaret işletmesinin pazarda farklılaşmasını sağlayacak söz konusu özelliklere sahip olabilmesi için nasıl bir iş planı hazırlaması gerektiği zaten ortaya çıkacaktır.
Halihazırda fiziksel bir mağazası bulunan ve ikinci el ürün satışı yapan firmalar için işlerini online’a taşımak, mevcut müşteri kitlesi ve pazarlama gibi açılardan bakıldığında sıfırdan başlayacak firmalardan daha avantajlı bir durum yaratıyor olsa da yine de pazar koşullarını ayrıntılı olarak incelemek yararlı olabilir.
b. Fiyatlandırma
Her ne kadar geleneksel ticarette olduğu gibi kira vb. gider kalemleri olmasa da e-ticaret işinde de belli başlı giderler olduğundan söz etmek mümkün. Bu durum hiç şüphesiz ki ürün fiyatlandırmasında önemli bir etken olarak karşımıza çıkıyor. Öte yandan oldukça hassas bir konu olan fiyatlandırmada, ürünler ikinci el olduğu ve çoğunlukla tüketicilerden tedarik edildiği için maliyetlerin önemli ölçüde düştüğü görülüyor.
Bu doğrultuda, doğru ve güvenilir bir fiyatlandırma yapıldığından emin olmak gerekiyor. Dolayısıyla çizgileri belirli, net ve kesin kuralların olduğu bir fiyat politikasına sahip olmak, bu anlamda atılabilecek en akıllıca adımlardan olacaktır. Ayrıca ürün boyut ve ağırlıkları da farklı olacağından kargo maliyetlerinin değişkenlik gösterebileceğini de göz önünde bulundurmakta yarar var. Fakat ürün teslimatından kaynaklı ücretlendirmenin tüketiciye çok fazla yansıması da müşteri kayıplarına yol açabileceği için bu anlamda lojistik firmaları ile anlaşmaya gitmek mantıklı olabilir.
c. Pazarlama
Hedef kitleye ulaşmak ve satışlara başlamak için öncelikle marka bilinirliği yaratmak kritik bir önem taşıyor. Bu da hizmet kalitesini artırmanın yanında pazarlama çalışmaları ile çok daha kısa sürede mümkün olabiliyor. Bu aşamada en verimli pazarlama kanalları ve araçlarına karar verebilmek için hem ikinci el ürünlerin kategorisine hem de müşteri kitlesinin özelliklerine odaklanmak gerekiyor.
Diğer yandan pazarlamada kullanılabilecek yöntemlerin hayal gücü ile sınırlı olduğu kadar tüketici trendlerine de bağlı olduğunu unutmamalı. Örneğin bu anlamda, geniş bir takipçi kitlesine sahip olan kişilerin söz konusu online platformu deneyimleyerek tecrübelerini takipçileri ile paylaşması sağlanarak son yılların pazarlama trendlerinden influence marketing’e başvurulabilir.
d. Müşteri desteği
Tüketiciler, geleneksel ticarette olduğu gibi e-ticaret alışverişlerinde de herhangi bir sorunla karşılaştıklarında veya ürün ya da hizmetlerle ilgili detaylı bilgi edinmek istediklerinde karşılarında bir muhatap bulmak istiyorlar. Bu beklenti, ikinci el e-ticarette de geçerliliğini koruyor. İkinci el satış yapan işletmelerin de doğal olarak müşterilerine güven aşılayabilmeleri ve tekrarlayan satışlar elde edebilmeleri için müşteri desteğine önem vermeleri son derece önemli.
Satış öncesi, sırası ve sonrasında yaşanabilecek durumlarla ilgili senaryolara ve çözüm önerilerine hakim bir müşteri destek ekibi bulunan e-ticaret işletmesinin bir sorunla karşılaşmaktan çekinmeyen, çünkü işletmeye güvenen sadık müşterilere sahip olması son derece olası. Üstelik müşteri destek politikası ile rekabette fark yaratabilmek de mümkün.
Diğer e-ticaret makalelerini okumak için tıklayın.
E-ticaret Çağı Ekim sayısını ücretsiz okumak için tıklayın.
You may also like
